Die 36-jarige blomprodusent Joy van Deventer van Berg en Dal Kwekery naby Brits het geskiedenis gemaak as Agri Noordwes se eerste vroulike Jongboer van die Jaar. Haar provinsiale oorwinning plaas haar nou tussen die finaliste wat in November om die nasionale Toyota SA/Agri SA Jongboer van die Jaar-titel meeding.
Op Berg en Dal in Bokfontein, aan die voet van die Magaliesberg, produseer Van Deventer en haar span jaarliks meer as vyf miljoen krisantstingels op sowat 3,5 ha. Ongeveer 25 variëteite word in agt klimaatbeheerde tonnels verbou, wat dit moontlik maak om regdeur die jaar te plant en te oes. Die blomme word onder meer aan Woolworths gelewer, terwyl ander volumes deur die Johannesburgse blommemark en markte in Kaapstad en Durban versprei word. Sowat 80% van die produksie word plaaslik bemark en die res word uitgevoer. Dit is ’n hoogs gespesialiseerde onderneming waar produksiebeplanning, gehalte, tydsberekening en markvraag nou saamhang.
Van kleins af tussen blomme
Van Deventer se verbintenis met die blombedryf strek terug na haar kinderjare. Sy is in Nederland gebore en het as tweejarige saam met haar ouers na Suid-Afrika verhuis. Die gesin het hulle in die Brits-omgewing gevestig, waar haar pa by plantproduksie betrokke was. Ná skool het sy in haar ma se blommewinkel gewerk en saam met haar pa en broers op die familieplaas ervaring opgedoen.
Dié jare het haar blootstelling gegee aan beide die produksie- en bemarkingskant van die besigheid.
In 2021 het sy Berg en Dal gekoop en haar eie boerdery begin. Vyf jaar later staan sy aan die hoof van ’n onderneming wat miljoene snyblomme per jaar aan plaaslike en uitvoermarkte lewer.
Presisie agter elke stingel
Krisante verg fyn produksiebestuur. Die plant se groeitempo, klimaat, voeding, oesstadium en hantering ná die oes het alles ’n invloed op die uiteindelike kwaliteit en vaaslewe. Die klimaatbeheerde tonnels op Berg en Dal gee Joy groter beheer oor groeitoestande en laat haar toe om produksie volgens markbehoeftes te beplan. VKB beskryf haar onderneming as ’n voorbeeld van gespesialiseerde tuinbou waarin moderne tegnologie, innovasie en volhoubare groei saamgevoeg word.
Berg en Dal produseer onder meer spuitkrisante, waar verskeie blomme aan ’n stingel voorkom, asook disbud-krisante met ’n groot enkelblom. Die boerdery voorsien die professionele blommark en lewer aan onder meer groothandelaars, kleinhandelaars, verspreiders en uitvoerders. ’n Deel van die plaaslike produksie bereik ook die Johannesburgse blommemark en markte in Kaapstad en Durban.
Bestuursvernuf
Joy bestuur die plaas met ’n sterk fokus op aanpasbaarheid. Stygende produksiekoste, veranderende markvraag en die behoefte aan konsekwente gehalte beteken dat ’n blomprodusent voortdurend na die onderneming as geheel moet kyk. Dit is ook juis dié breër bestuursvernuf wat in die Jongboer van die Jaar-kompetisie beoordeel word. Die nasionale kompetisie fokus onder meer op produksie, finansiële bestuur, bemarking, arbeidsbestuur, innovasie, volhoubaarheid en die kandidaat se algemene bestuursbenadering.
Op Berg en Dal word dié bestuurstaak deur ’n span van 45 permanente werknemers ondersteun.
Sterker deur samewerking
Joy is die stigter en voorsitter van Agri Bokfontein, ’n plaaslike landbou-organisasie wat boere in die omgewing byeenbring. Vir haar bied georganiseerde landbou ’n manier om kennis te deel en gemeenskaplike sake soos veiligheid, infrastruktuur, toegang tot markte en landboudienste gesamentlik aan te pak. Dit is ’n rol wat volgens haar al belangriker raak namate produsente met dieselfde ekonomiese en praktiese uitdagings te doen kry.
Familie deel van die onderneming
Haar man, André, is ook by die ontwikkeling van Berg en Dal betrokke. Hy bestuur ’n elektriese onderneming en help onder meer met die oprigting van die tonnels waarin die krisante verbou word. Die egpaar het drie seuns, en dit is haar wens dat haar kinders eendag sal verstaan wat met toewyding en harde werk opgebou kan word en moontlik self die boerdery sal voortsit.
Nou wag die nasionale rondte
Al die provinsiale wenners is reeds aangewys en sal in November om die nasionale Toyota SA/Agri SA Jongboer van die Jaar-titel meeding. Joy sal Noordwes verteenwoordig teen finaliste uit uiteenlopende landbouvertakkings regoor Suid-Afrika.
Vir bestellings en beskikbaarheid, kontak Berg en Dal Kwekery of besoek bergendal.org.za
