Landbouskrywers SA (AWSA) sy jaarlikse toekennings by Bergland buite Worcester aangebied om boere, landboukundiges en kommunikeerders te vereer. Die geleentheid het meer as 120 boere, landboubesigheids- en bedryfsleiers, navorsers en kommunikeerders saamgebring om die innoveerders, visiehouers en baanbrekers te huldig wat die land se voedsel- en landboulandskap vorm.

“Ons bedryf staar van die mees komplekse uitdagings van ons tyd in die gesig – van stygende produksiekoste en klimaatonsekerheid tot verkeerde inligting en krimpende mediaplatforms,” sê Lindi Botha, nasionale voorsitter van AWSA. “Tog bewys Suid-Afrikaanse boere en kommunikeerders daagliks dat veerkragtigheid nie net ’n woord is nie, maar ’n leefwyse. Hierdie toekennings eer die mense wat landbou vorentoe dryf – hetsy deur innovasie in die veld of deur die kragtige stories wat ons sektor ’n stem gee.”

Marike Brits, voorsitter van AWSA se !Xhariep-streek en organiseerder van die geleentheid, sê dit was ’n voorreg om landboukommunikeerders, akademici, boere en landboubesigheidsleiers in Worcester te ontvang. “Worcester is ’n sleutelstad in die Breedevallei, een van Suid-Afrika se mees produktiewe en diverse landboustreke, en daarom die ideale plek om landbou-uitnemendheid te vier. Ons is trots om die land se agri-elite hier te verwelkom, teen die asemrowende Worcester-berge as agtergrond.”

Landbouminister John Steenhuisen het die wenners van die gesogte toekennings gelukgewens en gesê hul leierskap, innovasie en veerkragtigheid stel steeds die standaard vir uitnemendheid in landbou.

Hy het beide die boere wat vereer is én die kommunikeerders wat hul stories vertel, geprys. “Aan al die lede van AWSA – baie dankie vir julle ongelooflike bydrae om ons boere, ons sektor en ons verbruikers ingelig te hou oor die groot ontwikkelings wat landbou vorm.”

Steenhuisen sê landbou bly een van die hoekstene van die nasionale ekonomie. “Ek is werklik trots om te sê dat landbou ons ekonomie staande hou. Die groei in opbrengste, die krag van ons oeste, en die innovasie van ons produsente verseker dat Suid-Afrika se ekonomiese toekoms gebou word op ’n stewige grondslag.”

Hy het die ontvangers van die toekennings vir hul uitnemendheid en leierskap geloof. “Julle het tot bo uitgestyg – die absolute kruin van landbou in Suid-Afrika. Dankie dat julle die pad wys, ander inspireer om te volg, en julle kennis deel sodat die hele sektor saam kan groei.”

Die 2025-wenners is:

Boer van die Jaar 2025: Jan Grey

Die gesogte Boer van die Jaar-toekenning is toegeken aan Jan Grey van Janvos Landgoed in Brakfontein, Mpumalanga. Grey, ’n vierde-generasie suiwelboer, bestuur sedert 1994 ’n gediversifiseerde onderneming wat ’n 650-koei suiwel, Boran-stoet en kommersiële kudde, appelboorde en gewasproduksie oor 3 200 hektaar insluit.

Janvos funksioneer as ’n volledig geïntegreerde boerdery met afdelings wat as onafhanklike koste- en inkomste-eenhede bestuur word. Hierdie model maak presisiebestuur, doeltreffendheid en volhoubare groei moontlik – sonder kruissubsidies. Buiten sy boerdery is Grey aktief in georganiseerde landbou en gemeenskapsontwikkeling, en dien hy as direkteur van ’n gesamentlike inisiatief tussen Agri Mpumalanga en TLU SA, terwyl hy verskeie plaaslike projekte ondersteun.

Nuwe Toetrede tot Kommersiële Landbou 2025: Nkosana Mtimkulu

Die toekenning vir Nuwe Toetrede tot Kommersiële Landbou is postuum toegeken aan Nkosana Mtimkulu van Amanhle Farm in Ngaka Modiri Molema, Noordwes, wat hierdie week op 42 onverwags oorlede is.

Mtimkulu se verhaal was een van moed, visie en heruitvinding. Ná hy in 2010 ’n suksesvolle korporatiewe loopbaan verlaat het om suiwel te begin boer, het hy ’n vertikaal geïntegreerde landboubesigheid opgebou wat enorme uitdagings oorleef het – insluitend byna sluiting tydens die Covid-19-pandemie – voordat hy in 2022 na graanproduksie geskuif het.

Vandag beslaan Amanhle Farm 533 hektaar en produseer dit hoëwaardegewasse soos nie-GMO springmielies, koring en klein witbone in vennootskap met Tiger Brands en PepsiCo se Kgodiso Development Fund. Mtimkulu was ook diep toegewy aan boerderontwikkeling, en het studiegroepe, jaarlikse boeredae en ontwikkelingsgeleenthede vir jongmense en vroue in landbou gevestig.

Sy nalatenskap, as boer én mentor, sal ’n nuwe generasie produsente bly inspireer.

Landboukundige van die Jaar 2025: Dr Hendrik Smith

Dr Hendrik Smith, agronoom en grondkundige van Gauteng, is aangewys as Landboukundige van die Jaar. Met meer as 31 jaar ervaring is Dr Smith ’n leier in regeneratiewe bewaringlandbou, waar hy grondgesondheid herstel en hulpbron-doeltreffendheid landswyd verbeter.

Hy lei tans die Conservation Agriculture Farmer Innovation Programme (CA FIP) by ASSET Research, waar hy vennootskappe oor sektore heen bou en kommersiële en opkomende boere bemagtig.

Dawie Maree, hoof van Landbou-inligting en -bemarking by FNB en platinum borg van die toekennings, sê dat die Boer-, Nuwe Toetrede- en Landboukundige van die Jaar-toekennings ’n huldeblyk is aan die merkwaardige prestasies van dié wie se toewyding en innovasie die toekoms van landbou vorm. “Aan al die genomineerdes en wenners – geluk. Julle harde werk is inspirerend, en FNB is trots om dit saam met julle te vier.”

’n Viering van uitnemendheid in landboujoernalistiek

Ontvangers van die FNB Kommunikeerder-toekennings sluit in:

Temba Msiza – Jeugkommunikeerder van die Jaar
Glenneis Kriel – wenner in die sakekategorie
Magda du Toit – erkenning vir uitnemendheid in drukmedia
Thabi Modutoane – wenner in die uitsaaimedia-kategorie

In die CropLife SA-toekennings:

Corné Louw is vereer vir sy uitsonderlike ondersteuning aan die gewasbeskermingsbedryf
Glenneis Kriel is ook bekroon vir die beste artikel oor gewasbeskerming

In die Case IH Meganisering, Data en Tegnologie-toekennings:

Lindi Botha is erken vir uitmuntende prestasie. Sy het ook die IFAJ Star Prize for Print Media gewen vir haar artikel “You are what your food ate: The health connection in the soil”, ’n internasionale toekenning onlangs aangekondig by die IFAJ Wêreldkongres in Nairobi, Kenia.

By die Japie Grobler Tegniese Artikel-toekennings:

Carien Kruger het top eer ontvang. Susan Marais is vereer vir uitnemendheid in ondersoekende joernalistiek.

’n Huldeblyk aan veerkragtigheid en innovasie

Die 2025-toekennings het nie net Suid-Afrika se top-presterende boerderye uitgelig nie, maar ook die visie, deursettingsvermoë en innovasie wat die sektor vorentoe dryf. Van multigenerasie-plase tot dapper nuwe toetreders – hierdie toekennings vier die gees van moderne Suid-Afrikaanse landbou.

Meer oor Landbouskrywers SA (AWSA)

Gestig in Maart 1977, bevorder Landbouskrywers SA al meer as vier dekades lank landboujoernalistiek en die verhale van Suid-Afrika se boere, landboubesighede en navorsers.

As ’n vrywillige, nie-winsgewende professionele vereniging verteenwoordig AWSA die land se voorste landboukommunikeerders in drukmedia, radio, televisie en digitale platforms. Lede is verbind tot hoë standaarde, akkurate verslaggewing en die bevordering van openbare begrip van landbou se kritieke rol in Suid-Afrika.

Met ’n landswye netwerk van joernaliste, skrywers en kommunikasiepraktisyns verseker AWSA dat die prestasies en veerkragtigheid van die land se landbougemeenskap met insig en impak vertel word.

Die Nasionale Boer van die Jaar-toekennings, wat sedert 1977 aangebied word, bly AWSA se vlagskipgeleentheid.

AWSA het ook ’n trotse geskiedenis in die International Federation of Agricultural Journalists (IFAJ), insluitend die aanbieding van die Wêreldkongres in 2004 en 2017. Vandag het die vereniging meer as 200 lede – ’n groeiende, innoverende netwerk wat die stories van Suid-Afrikaanse landbou wêreldwyd versterk.