Die plaas De Panne, vernoem na die 11 waterpanne wat tydens die wintermaande oor ’n 40 hektaar-area vorm, is ’n hoeksteen van Angus-boerdery in die Wes-Kaap. Jannie Kotze se oupa, Jan, het die plaas in 1976 gekoop en as saaiboer begin. Jannie se ouers, Paul en Louise Kotze, het De Panne Angus in 1986 gestig, wat nou die oudste bestaande swart Angus-kudde in die Wes-Kaap is. Vandag bestuur Jannie en sy vrou, Annie, die plaas in Moorreesburg, waar hulle fokus op hoëgehalte geregistreerde en kommersiële Angus-vee, met die klem op voortreflike vleisproduksie, temperament en vrugbaarheid.

Prestige Angus-veiling: ’n fees vir telers

Jannie en Annie bied elke twee jaar die Prestige Angus-veiling op De Panne aan, in samewerking met Spoor Angus van George (rooi Angus) en Boschendal Angus (kommersiële swart Angus). Die Angus-ras is veral gewild in die Wes-Kaap weens sy aanpasbaarheid by die streek se kort, nat winters en lang, warm somers. Die organisering van die veiling is harde werk, maar dit skep ’n gesellige byeenkoms vir Angus-telers. Ongeveer 160 gaste en kopers word genooi, met ’n verwelkomingsfunksie die aand voor die veiling om borge en voornemende kopers te bedank. Diere kan die middag voor die veiling vanaf ongeveer 16:00 besigtig word, gevolg deur die veiling die volgende oggend en ’n heerlike middagete vir gaste.

Onlangse prestasies: rekordbrekende verkope en titels

De Panne het sy reputasie as ’n leier in Angus-boerdery verder versterk. By die Prestige Angus-veiling op 23 Julie 2022 het Jannie ’n nuwe Suid-Afrikaanse rekord vir die ras gevestig met die verkoop van die swart bul DE 20 018 vir R3,5 miljoen. Hierdie bul is geprys vir sy uitsonderlike konformasie, groeikenmerke en teelpotensiaal. Die veiling het ook 10 swart bulle, 4 geregistreerde dragtige verse, 4 geregistreerde koeie, 45 kommersiële verse en 5 kommersiële koeie ingesluit, wat De Panne se sterk aanbod ten toon gestel het.

By die 2025 Swartlandskou in Moorreesburg het De Panne Angus ongeëwenaarde sukses behaal. Jannie se stoet het die titels vir Opperste Kampioenbul en Opperste Kampioenkoei verower – die eerste keer in die skou se geskiedenis dat een teler albei titels gelyktydig wen. Hierdie prestasie onderstreep De Panne se voortdurende toewyding aan uitnemende genetika en teelpraktyke.

’n Fokus op kwaliteit en genetika

Jannie verduidelik dat die tweejaarlikse veiling hom toelaat om slegs die beste bulle, 2 tot 3 jaar oud, aan te bied: “Deur dit tweejaarliks te hou, weet ek ek sit my beste bulle op die veiling.” De Panne het al verskeie kampioene opgelewer, insluitend De Panne International Nr 1 as Groot Kampioen Manlike Dier by die 2017 Nasionale Kampioenskappe, en die stoet is in 2009 en 2017 aangewys as die swart Teler van Kampioene. Sedert 2010 handhaaf De Panne die hoogste veilingpryse in die Wes- en Suid-Kaap danksy sy uitstekende genetika.

Die plaas gebruik kunsmatige bevrugting, hoofsaaklik met ingevoerde semen uit Amerika, en spoel jaarliks 4 tot 5 topkoeie vir embrio’s. Hierdie embrio’s, wat in draerkoeie ingeplant word, lewer 40% van die kudde se nageslag en word op die veiling verkoop. Jannie voer ook Amerikaanse embrio’s in om nuwe koeilyne te vestig, met kalwers uit hierdie program wat reeds sukses toon. “Ons jaag nie groot beesgetalle nie, maar fokus op diere wat visueel en geneties korrek is,” sê hy. Benewens sy eie veiling, is Jannie die sameroeper van die beesafdeling by die Swartlandskou en dien hy op die Nasionale Angus-raad.

Kolskoot Gastehuis: ’n unieke toevlug

Kolskoot Gastehuis, voorheen ’n hoenderhok wat in 1944 deur Italiaanse krygsgevangenes gebouwd is, is omgeskep in ’n bekoorlike uitspanplek wat plek bied aan tien gaste. Die oorspronklike skuins dak is nog in die kombuis sigbaar, en die gastehuis lok voëljagters wat die watervoëls by die panne jag, asook fietsryers en gesinne wat uit die stad wil ontspan. Kolganse en wilde makou mag heeljaar gejag word, maar inheemse eende het ’n vasgestelde jagseisoen. Met ’n beskutte braaiplek en pragtige uitsigte oor die panne, is Kolskoot gewild, en Jannie oorweeg dit om meer akkommodasie by te voeg weens die groot aanvraag.

idillies in die Swartland

“Die lekker ding van beesboer is die mense wat jy leer ken, landwyd sowel as in Namibië,” sê Jannie, wat gereeld Namibiese telers besoek om hul kuddes te ondersteun. De Panne bly ’n baken van Angus-uitnemendheid in die Swartland, gedryf deur Jannie en Annie se passie vir kwaliteit en gemeenskap. Vir navrae, kontak Annie Kotze by depanne@swartland.biz.

---

Hierdie artikel is gebaseer op ’n besoek aan De Panne in 2018, met opgedateerde inligting om Jannie Kotze se onlangse prestasies te weerspieël.